Η δύναμή της δεν είναι αλαζονεία, είναι επιβίωση, μάς λέει η συγγραφέας για την Αλίκη, την ηρωίδα του βιβλίου της «Εντελέχεια». Όπως εξηγεί, κάθε δυνατή και ανεξάρτητη γυναίκα υπήρξε ένα μικρό κορίτσι που κουράστηκε να απογοητεύεται, να πληγώνεται και να εγκαταλείπεται.
Ετσι λοιπόν, θα δίνει τις δικές της μάχες σε όλη τη ζωή της, από τότε που μαθαίνει τον εαυτό της μέχρι το μέλλον, ώστε να παραμείνει ο εαυτός της. Στην αρχή θέλει να γνωρίσουν και οι άλλοι αυτόν τον μυστικό, τόσο υπέροχο εαυτό. Στην πορεία, τυχαίνει πολλές φορές να τη διαψεύσουν οι άνθρωποι τους οποίους εμπιστεύεται. Στο τέλος τής φτάνει που η ίδια έφτασε σε κορυφές δύσκολες, πληρώνοντας, ίσως, το τίμημα της μοναξιάς. Ούτε στον παράδεισο δεν κάνεις μόνος σου, όπως λέγεται. Αλλά εκείνη θα πολεμήσει γι’ αυτό. Κι όταν το πετύχει, θα το θεωρήσει, απλώς, κατάκτηση και θα συνεχίσει. Το ταξίδι για την αυτογνωσία, άλλωστε, είναι ανεξάντλητο.
Η εντελέχεια είναι αριστοτελικός φιλοσοφικός όρος που δηλώνει την πλήρη πραγμάτωση, την ολοκλήρωση και την επίτευξη του έμφυτου σκοπού ενός όντος. Προέρχεται από τις λέξεις εν + τέλος + έχω. Οπου «τέλος» ο σκοπός. Κατά τον αρχαίο φιλόσοφο, κάθε ον φέρει μέσα του τον τελικό του σκοπό και μεταβαίνει από τη δυνατότητα (δυνητικότητα) στην πράξη (ενέργεια). Όταν συμβεί η μετάβαση, τότε περιέρχεται σε κατάσταση πληρότητας.
Στις μέρες μας, ο όρος χρησιμοποιείται μεταφορικά για να περιγράψει την εσωτερική δύναμη που ωθεί στην επίτευξη της καλύτερης εκδοχής του εαυτού μας.
Πολύ κοντά στην ηρωίδα της, η συγγραφέας στα πρώτα της βήματα ήταν ένα λεπτεπίλεπτο και λεπταίσθητο κορίτσι, με τη χαρά της ζωής και τη χαρά της γνώσης μέσα της. Με πλούσια δημοσιογραφική πορεία. Με την Αλήθεια σήμα κατατεθέν όσων επεδίωκε και πάντοτε επιδιώκει.
Το «Εντελέχεια: Η ζωή μιας ασυμβίβαστης γυναίκας» είναι το πρώτο συγγραφικό έργο της (εκδόσεις Οστρια). Ακόμα ένας λόγος να το διαβάσει κάποιος με προσοχή και σοβαρότητα. Και να το κρίνει ανάλογα με το πώς το προσέλαβε ή/ και το απόλαυσε ο ίδιος.
Η «Εντελέχεια» δεν είναι πρωτόλειο, είναι ένα πλήρες μυθιστόρημα. Πλήρες από λογοτεχνική άποψη. Καλογραμμένο, εξαιρετικά μάλιστα. Με σφραγίδα ανεξίτηλη την προσωπικότητα της ίδιας της συγγραφέως. Η μυθιστορηματική Αλίκη διαθέτει παιδεία, εκτός από αγάπη, εξυπνάδα, εργατικότητα. Μόρφωση. Ετσι, θα τη δει κανείς στα ταξίδια της φερ’ ειπείν, τα οποία τόσο απολαυστικά παρουσιάζει η συγγραφέας, να τρέχει για να δει μουσεία, εκθέσεις ή εδώ και στο εξωτερικό να παρακολουθεί εκδηλώσεις με κλασική μουσική. Να διαβάζει και να ανακαλεί συχνά στη μνήμη της κάτι που είχε πει ένας διανοητής και το συγκράτησε. Έναν στίχο- οδηγό. Μια ανάμνηση από κάποιο έργο τέχνης.
Αυτή η προσωπικότητα, η εμποτισμένη από τους χυμούς της τέχνης ανά τις εποχές (γιατί τι άλλο έχει ένα μουσείο εκτός από αντικείμενα τέχνης και πολιτισμού;) η κοπέλα που έχει φυσική συστολή, ευγένεια, η οποία την κάνουν ιδιαίτερα αγαπητή, στηρίζει, λοιπόν, τον διαρκή και ακαταπόνητο αγώνα της ηρωίδας να γίνει και να παραμένει ανεξάρτητη. Με την εξαιρετική της γραφή, η Λίνα Βελιμαχίτη μάς παρασύρει σε μια δημιουργημένη κοινωνία γεμάτη ωραίες προκλήσεις, οι οποίες εξουδετερώνουν την ασχήμια γύρω μας. Η Αλίκη του μυθιστορήματος βρίσκει τη χαρά, μα τη χάνει καθώς δεν δέχεται, μέσα της, να συμβιβαστεί. Ξέρει πολύ καλά για το τίμημα. Παραμένει ανυποχώρητη.
Γεννημένη αριστοκράτισσα, τη λέει ο πατέρας της. Δεν είναι μόνο η Αλίκη γεννημένη έτσι. Είναι και η Λίνα. Όπως και κοσμοπολίτισσα. Και τα δύο φωτίζουν τις σελίδες της Εντελέχειας με δέσμες που χρυσώνουν πολλά. Οσα αξίζουν, δηλαδή. Σπάνια έχουμε ηρωίδες με τόσο και τέτοιο κοσμοπολίτικο παρελθόν.
Είναι, επομένως, αυτοβιογραφικό έργο; Όχι, δεν είναι. Η συγγραφέας φύσηξε, βέβαια, τη δική της πνοή στο στήθος της ηρωίδας της. Αλλά δεν παρουσιάζει τη δική της ζωή. Διαπλέκει μεταξύ τους μυθιστορηματικά πρόσωπα, μέγα ζητούμενο για λογοτέχνημα, δεν ακολουθεί την ευθεία γραμμή αλλά μια γραφή καθαρά λογοτεχνική και στήνει έναν επινοημένο κόσμο, μιαν επινοημένη ζωή για να τοποθετήσει στο κέντρο του την Αλίκη. Μια καθόλου συνηθισμένη νεαρή γυναίκα, σε έναν διαρκή αγώνα ψυχής: να είναι αυτό που ονειρεύεται. Να ζει όπως θέλει. Να αντιμετωπίζει τις συναισθηματικές πιέσεις που φέρνουν ακόμα και πόνο. Όπως πόνο φέρνουν και κάποιες από τις αποφάσεις της. Αλλά έχει αποφασίσει να μην είναι θύμα.
Φοβάται; Διστάζει; Φυσικά. Δειλιάζει; Όχι. Η εσωτερική της δύναμη, σπάνιας φύσεως, την βοηθά. Αυτήν ξεδιπλώνει και αυτήν προτάσσει ώστε να φτάσει στο φως της αυτογνωσίας.
Στις μέρες μας που η γυναικεία χειραφέτηση υπάρχει, αλλά δεν είναι αυτονόητη ούτε και καθολική, η Εντελέχεια μπορεί να εμπνεύσει και προς αυτή την κατεύθυνση. Η υπόθεσή της, όπως είπαμε, είναι η πορεία προς την κατάκτηση της χειραφέτησης. Στο ενδιάμεσο, ο αναγνώστης θα έχει την ευκαιρία να συμμετάσχει σε σκηνές γεμάτες έρωτα, γιατί ο έρωτας δεν λείπει από τη ζωή της, γεμάτες με την τρέλα του. Ακόμα και τότε, όμως, η Αλίκη θα προσπαθήσει να διατηρήσει τις αξίες της και να μην υποκύψει σε κάτι λιγότερο από αυτό που ονειρεύθηκε.
Υλοποιεί το ζητούμενο για έναν συγγραφέα. Να διατηρεί όλες τις ηλικίες στην καρδιά του. Να τις παρουσιάζει ανάλογα με τις εποχές που τις έζησε. Να παραμένει παιδί, νέος, πάντοτε ακμαίος. Αυτό πρέσβευε ο Δάσκαλός μου, Γιάννης Ρίτσος. Όπως και το «σημασία δεν έχει τι λες, αλλά πώς το λες».
Δεν έχουμε παρά να περιμένουμε και το επόμενο βιβλίο της. Μακάρι να γίνει σύντομα.
