Όλες οι ενδείξεις μέχρι στιγμής, συντείνουν ότι ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν θα καταγάγει μεγάλη νίκη στις εκλογές στην Τουρκία και δεν θα χρειαστεί δεύτερη ψηφοφορία για την ανάδειξή του εκ νέου στον προεδρικό θώκο της χώρας.
Παρότι δεν έχουν ενσωματωθεί τα αποτελέσματα από τα μεγάλα αστικά κέντρα όπου η στήριξη στην αντιπολίτευση αναμένεται ισχυρότερη, τα στοιχεία με ενσωματωμένο το ένα τρίτο των αποτελεσμάτων, μάλλον οδηγούν στο συμπέρασμα ότι έστω και δύσκολα, το αποτέλεσμα φαίνεται να έχει κριθεί.
Οι πληροφορίες από την Τουρκία προσφέρουν πλήθος ενδείξεων ότι έχει σημειωθεί εκτεταμένη νοθεία. Αυτό μάλιστα είναι πιθανότατα το στοιχείο που θα κάνει τη διαφορά για τον Ερντογάν και θα «καθαρίσει την παρτίδα» από την πρώτη εκλογική αναμέτρηση, ακόμα κι αν τα αστικά κέντρα συρρικνώσουν τη διαφορά, κάτι το οποίο είναι και το μεγάλο ζητούμενο για τον ίδιο και στο εσωτερικό και στο εξωτερικό.
Παγιώνεται το ισλαμιστικό καθεστώς…
Μια πρώτη ματιά σε αυτά τα αποτελέσματα δείχνουν ότι στην Τουρκία παγιώνεται το ισλαμιστικό καθεστώς. Εντυπωσιακό στοιχείο είναι ότι η «κατρακύλα» της οικονομίας δεν δείχνει εκ πρώτης όψεως να έχει βαρύνει και τόσο στην κρίση των Τούρκων εκλογέων.
Εναλλακτικά, εκεί που φοβόντουσαν περισσότερο οι ισλαμιστές ότι θα επηρεάσει τις ψήφους του παραδοσιακού εκλογικού ακροατηρίου του AKP, τέθηκε υπό έλεγχο, καθώς όλες οι υποψίες θέλουν τα περισσότερα περιστατικά νοθείας να έχουν σημειωθεί στις πλέον υπανάπτυκτες περιοχές στην «καρδιά» της Τουρκίας και φυσικά στα νοτιοανατολικά, στις κουρδικές περιοχές.
…και μέτωπο καταπιεσμένων Κούρδων-Αλεβιτών
Με τον τρόπο αυτό ο Ερντογάν επιχειρεί να επιφέρει θανατηφόρο πλήγμα και στον πραγματικά μεγάλο αντίπαλο, τους Κούρδους, η ψήφος των οποίων εκπροσωπείται από το HDP. Αυτή τη φορά δεν είναι μόνοι. Μαζί τους είναι και η ισχυρή αριθμητικά και αρκούντως καταπιεσμένη μειονότητα των Αλεβιτών.
Οι Κούρδοι είναι από τη μια πλευρά. Έχοντας αφενός τον επικεφαλής, Σελαχατίν Ντεμιρτάς στη φυλακή από όπου προσπάθησε να κάνει… προεκλογική εκστρατεία και αφετέρου εν γνώσει τους ότι η νοθεία σημαίνει ότι για να υπερβούν το πλαφόν του 10% θα πρέπει να εξασφαλίσουν 15% σύμφωνα με πρόσφατες δηλώσεις Κούρδου πολιτικού, ήταν εξ ορισμού ανοικτοί σε πολιτικές συμπράξεις.
Η ευάριθμη μειονότητα των Αλεβιτών από την άλλη, αντελήφθη ότι για να μπορούν να εκπροσωπηθούν στη Βουλή, αυτό θα μπορούσε να γίνει μόνο με συμμαχία με τους Κούρδους, τους οποίους έχουν τη δυνατότητα να ενισχύσουν αποτελεσματικά για να πετύχουν τον τελικό τους στόχο, «σπάζοντας» το φράγμα των ισλαμιστών που έχουν κάνει τα πάντα για να τους κρατήσουν κάτω από το 10%.
Και μόνο με αυτές τις παρατηρήσεις και το πλαφόν του 10%, δεν τίθεται θέμα προκατάληψης όταν συμπεραίνεις ότι η Τουρκία κυβερνάται από ένα φασιστικό καθεστώς που παίζει τα ρέστα του με στόχο να μη διαλυθεί. Η Ιστορία έχει αποδείξει ότι ένας τέτοιος στόχος είναι μακροπρόθεσμα ανέφικτος. Με το ζόρι ενσωμάτωση και απόκτηση κοινής ταυτότητας που θα αποτρέψει τη διάλυση του καταπιεστικού κρατικού μορφώματος, απλά δεν γίνεται.
Προς το παρόν όμως η κατάσταση είναι αυτή που βλέπουμε. Δηλαδή έναν Ερντογάν πανίσχυρο ο οποίος έχοντας «τσιμεντάρει» τον μισό σχεδόν πληθυσμό της Τουρκίας στο πλευρό του και έχοντας εξασφαλίσει εξουσίας που παραπέμπουν μάλλον σε δικτατορικό και όχι σε δημοκρατικό καθεστώς, ετοιμάζεται να πορευτεί στο μέλλον.
Η στρατηγική Ερντογάν στις διεθνείς σχέσεις το ερώτημα…
Ας μη βιαζόμαστε να προεξοφλήσουμε βέβαια ποια θα είναι η στάση του στις διεθνείς σχέσεις της χώρας που αφορά άμεσα και την Ελλάδα. Θα εξακολουθήσει αυτή την προσπάθεια εξισορρόπησης ανάμεσα στις ΗΠΑ και τη Ρωσία;
Ή μήπως θα τροποποιήσει ελαφρώς τη στάση του με στόχο να συντηρήσει αυτή την επαμφοτερίζουσα αμερικανική πολιτική η οποία στη βάση της έχει το ευκταίο και όχι το εφικτό, δηλαδή το να επιστρέψει η Τουρκία στο «δυτικό μαντρί» και να παίξει τον ρόλο που έπαιζε το δεύτερο μισό του 20ου αιώνα;
Το μόνο βέβαιο είναι ότι το σκηνικό θα ξεκαθαρίσει σύντομα. Η γεωπολιτική κατάσταση στην ευρύτερη γειτονιά δεν μπορεί να περιμένει και οι διευθετήσεις θα προχωρήσουν με ή χωρίς τον Ερντογάν. Το ποια θα είναι η δική του επιλογή του θα φανεί.
Βέβαια, η συμπεριφορά «σουλτάνου» είναι σφόδρα πιθανό να εξακολουθήσει στις διεθνείς σχέσεις της Τουρκίας, καθώς αυτό φέρνει αποτέλεσμα και στο εσωτερικό, όπως αποδεικνύεται σήμερα.
Να σημειωθεί πάντως ότι ο ίδιος έχει βάλει τον εαυτό του και τη χώρα του με την πλάτη στον τοίχο, περιορίζοντας τις επιλογές του, τα περιθώρια ελιγμών. Χαρακτηριστικότερο παράδειγμα το αδιέξοδο με τα αμερικανικά μαχητικά F-35A και τα ρωσικά αντιαεροπορικά S-400…
Ο Ερεντογάν θα πρέπει να συνυπολογίσει, ότι το μέτωπο της οικονομίας θα γίνει ακόμα πιο δύσκολο, ιδίως εάν αποφασίσει να επιβάλει την άποψή του στην κεντρική τράπεζα της χώρας περί της ανάγκης μείωσης των επιτοκίων για να τροφοδοτηθεί η ανάπτυξη.
Με δεδομένο ότι το εσωτερικό της Τουρκίας είναι πυριτιδαποθήκη, ιδίως με τις καταγγελίες για εκτεταμένη νοθεία που μπορεί και να κλιμακωθούν και να υιοθετηθούν από τον διεθνή παράγοντα, θα μπορούσε να αποδειχθεί ότι μια «ανορθόδοξη» οικονομική πολιτική, θα δώσει σκοινί στους αντιπάλους του να τον «κρεμάσουν»…
Πελατειακός παρασιτισμός
*Του Γεωργίου Ιακ. Γεωργάνα
Ο θεωρούμενος ως πατήρ της συγχρόνου Ελλαδικής δημοσιογραφίας, Βλάσης Γαβριηλίδης, συνήθιζε να κατακεραυνώνει με τα άρθρα του τους πάντες και τα πάντα μέσα στο «πολιτικό σύστημα» της εποχής του. Όταν, όμως, εκαλείτο να προτείνει συγκεκριμένη θεραπεία, κατέληγε σε προτάσεις να … αναθεωρηθή ο … Κανονισμός της Βουλής. Και αυτό το ήπιο καταπότιο το ονόμαζε μεγαλοστόμως «ειρηνική επανάσταση». Και πράγματι, η απεραντολόγος ευγλωττία και λογοκοπία ήταν μάστιξ τού κοινοβουλίου στα χρόνια του. Την ισοδύναμη, ή και χειρότερη, δημοσιογραφική λογοκοπία στην καμπούρα του δεν την έβλεπε. Αλλά, βεβαίως, το πρόβλημα ήταν αλλού και δεν είχε τόσο απλή λύση.
Το πάθημα αυτό του Γαβριηλίδη μού θυμίζουν τα άρθρα και η δημοσία συζήτησις από τις στήλες τής «Καθημερινής» του Στέφανου Μάνου με τους κυρίους Θεόδωρο Φορτσάκη καὶ Ἄδωνι Γεωργιάδη. Είναι δυνατόν «ο πυρήνας τού πολιτικού προβλήματος τής Ελλάδος» να είναι η «ποιότης» (άντε και η ποσότης) αυτών που εκλέγονται βουλευτές; Αφήνω το ότι, σε δημοκρατία, οι βουλευτές δεν πρέπει με κανένα τρόπο να είναι «άριστοι», αλλά απλώς αντιπροσωπευτικοί αυτών που τους εκλέγουν. Αφήνω το ερώτημα το ποιος θα κρίνει τι είναι «ποιότης». Το πολιτικό πρόβλημα τής Ελλάδος, το κύριο και το μόνον, είναι ότι μια πλειοψηφία πολιτών έχει κατορθώσει, δια της πωλήσεως τής ψήφου της, για σχεδόν όλη την περίοδο υπάρξεως τού νέου Ελλαδικού κράτους, να αποζεί από περισσεύματα άλλων, κάποτε δανεικά, άλλοτε απλώς λαφυραγωγούμενα, ξένων και συμπολιτών της, και όχι από τον κόπο της. Ήδη το 1904, ο υπουργός Οικονομικών Νικόλαος Καλογερόπουλος διεχώριζε τους Έλληνες σε «αγάδες» και «ραγιάδες». Ο Διομήδης Κυριακός, 40 χρόνια πρωτύτερα, έγραφε στην εισηγητική έκθεση του Συντάγματος του 1864 ότι πρώτη πληγή τής χώρας ήταν (πριν από 154 χρόνια ήδη!) «η εγερθείσα επί τους πολλούς όρεξις του ζην εκ των Δημοσίων και», μόνον δευτερευόντως και συνεπακολούθως της πρώτης, «η ασθένεια του χαρακτήρος τών πολιτικών αυτής ανδρών», τουλάχιστον αυτών που κατορθώνουν να εκλεγούν. Αυτός ο πελατειακός παρασιτισμός, απότοκος της πατροπαραδότου προνεωτερικής αρπακτικότητος, ευθύνεται για τις πολλαπλώς στρεβλές δομές τής πολιτικής, τής οικονομικής και, το χειρότερο, της πνευματικής μας ζωής.
Εκείνοι, λοιπόν, που έχουν κερδίσει το δικαίωμα να έχουν δημόσιο βήμα, θα πρέπει να αποφεύγουν να αποπροσανατολίζουν τον δημόσιο διάλογο από το κρίσιμο προς το επουσιώδες. Ο κ. Γεωργιάδης φαίνεται να έχει δίκιο όταν γράφει, έστω και μόνον στην επικεφαλίδα και στο περιθώριο των κυρίων συλλογισμών του, ότι εκείνο που χρειαζόμαστε στ’ αλήθεια είναι υπευθύνους πολίτες. Αυτοί θα εκλέξουν βουλευτές «ποιότητος», όποιο κι αν είναι το νομικό πλαίσιο της εκλογής τους. Όσο πιο ελεύθερο, τόσο καλύτερο.
Σημείωση : Να θυμίσω ότι ο Μίλτον Φρήντμαν, τον οποίον οι φιλελεύθεροι έχουν, υποτίθεται, οδηγό, ισχυριζόταν ότι η εκλογή «αγαθών» αρχόντων δεν βοηθά στην θεμελίωση ελευθέρων πολιτικών και οικονομικών θεσμών. Και αγίους να είχε για βουλευτές ο Κυριάκος, εντολή να καταργήσει τον πελατειακό παρασιτισμό δεν πρόκειται ποτέ να λάβει από τους εκλογείς που υπάρχουν στην πραγματικότητα, σε αντίθεση με τους εναρέτους αυτούς, που υπάρχουν στην φαντασία μας μόνον. Ποτέ!