Στην αρχαία Ελλάδα η έννοια της φιλοξενίας ήταν ιερή . Γι αυτό το λόγο προστάτης της ήταν ο Δίας ο πατέρας όλων των Θεών και των ανθρώπων. Εξού και έφερε το χαρακτηριστικό επίθετο Ξένιος Δίας . Όταν κάποιος ξένος ερχόταν σε μια πόλη όπως διαβάζουμε και στα Ομηρικά έπη, υπήρχε μια διαδικασία η οποία τηρείτο ευλαβικά και συνήθως ολοκληρωνόταν σε πέντε στάδια .
*Γράφει η μαρία Ε. Δημητρίου
Αρχικά ο ξενιστής , αυτός που προσφέρε τη φιλοξενία , είχε την υποχρέωση να
υποδεχτεί εγκάρδια τον ξένο και να του προσφέρει φιλοξενία. Επιπροσθέτως έπρεπε ως καλός οικοδεσπότης να φροντίσει και για τα παρελκόμενα του, δηλαδή να βρει πάρκινγκ για το άλογο ή το άρμα του, όχι ότι αυτό ήταν τόσο δύσκολο όσο στις μέρες μας μια και χώρος εκείνη την εποχή υπήρχε εν αφθονία αλλά ήταν όπως και αν το κάνουμε ένα κομφόρ που έπρεπε να προσφέρει στην all inclusive φιλοξενία του .
Σε δεύτερη φάση του παρείχε ένα λουτρό για να πλυθεί και καθαρά ρούχα να φορέσει . Αφήστε δε που στις περισσότερες των περιπτώσεων αυτό το καθήκον το είχαν οι δούλες του σπιτιού.
Ακολούθως παρέθετε προς τιμήν του ξένου, τραπέζι με όλα τα καλά και μερικές φορές μπορούσε να διοργανώσει μέχρι και αγώνες προς τιμήν του .
Μετά από όλες αυτές τις τιμές και τις βεγγέρες θυμόταν και ο ξενιστής να ρωτήσει τον ξένο ποιος ήταν, από που ερχόταν και τι ήθελε .
Και αφού άκουγε το αίτημα του θα έπρεπε να το ικανοποιήσει στο βαθμό που μπορούσε φυσικά.
Στο τέλος φιλοξενούσε τον ξένο για όσες μέρες ήθελε ακόμα και σιγά , σιγά τον ξεπροβόδιζε με δώρα και τον έστελνε στο καλό μέχρι να υποδεχτεί τον επόμενο.
Βασική προϋπόθεση της φιλοξενίας ήταν η συμπεριφορά του φιλοξενούμενου η οποία όφειλε να εκπορεύεται από πνεύμα ειρηνικό και φιλικό προς το οικοδεσπότη του και εκλαμβανόταν ως αυτονόητη και χωρίς αστερίσκους . Η δε, πιο σημαντική προϋπόθεση, που εθεωρείτο εκ των ων ουκ άνευ, ήταν ο σεβασμός προς αυτόν που τον φιλοξενεί .
Δε φαντάζομαι στην αρχαία Ελλάδα να συνέχιζε να υπάρχει ο θεσμός της φιλοξενίας αν ο κάθε φιλοξενούμενος ερχόταν με τις δικές του παράλογες απαιτήσεις και αξίωνε από τον άνθρωπο που τον φιλοξενεί να κάνει εκπτώσεις σε αυτά που πίστευε ή να αλλάξει τις συνήθειες του επειδή ενοχλείται ο ίδιος.
Αντίθετα στη Σπάρτη η οποία ήταν και πιο κλειστή κοινωνία απ’ ότι η Αθήνα, ήταν πιο επιφυλακτικοί απέναντι στους ξένους και γι αυτό υπήρχε ο θεσμός της ξενηλασίας δηλαδή , δεν επέτρεπαν σε έναν ξένο να μείνει αρκετό καιρό με το φόβο ότι θα μπορούσε να υφαρπάξει μυστικά της πόλης που θα μπορούσαν να την βλάψουν και γι αυτό το λόγο γινόταν ένα είδους απέλασης.
Ό βασικός κανόνας φιλοξενίας λοιπόν, λέει ότι σέβεσαι αυτόν που φιλοξενείς, το ίδιο όμως ισχύει και για το φιλοξενούμενο, πολλώ δε μάλλον για τον φιλοξενούμενο, γιατί αυτός δέχεται την ευεργεσία της φιλοξενίας .
Όταν σε υποδέχονται σε ένα μέρος και σου προσφέρουν στέγη και τροφή πρώτα από όλα θα πρέπει να σέβεσαι τους ανθρώπους , το χώρο και τις συνήθειες αυτού του τόπου . Αν μπορείς να αφομειωθείς με το περιβάλλον και τις συνήθειες του έχει καλώς , αλλιώς κρατάς τα δικά σου χαρακτηριστικά, αλλά δεν παύεις να σέβεσαι τον τόπο που σε φιλοξενεί.
Στη σημερινή Ελλάδα όμως , τα πράγματα φαίνεται να εκτυλίσσονται λιγάκι διαφορετικά . Κάποιες μέρες πριν , βρέθηκε σπασμένος και γκρεμισμένος ένας μεγάλος άσπρος σταυρός στην ακτή Απελή της Μυτιλήνης . Ο σταυρός είχε τοποθετηθεί πάνω από την παραλία που βρίσκεται στην περιοχή Τσανάκια και κοντά στο κάστρο της Μυτιλήνης στις αρχές Σεπτεμβρίου από λουόμενους με δικά τους έξοδα.
Το παράξενο είναι ότι αμέσως μετά μια από τις ΜΚΟ που δραστηριοποιούνται στο νησί , έστειλε μια επιστολή διαμαρτυρίας στο Λιμενικό και στο Δήμαρχο Μυτιλήνης όπου ούτε λίγο ούτε πολύ ζητούσε να αφαιρεθεί ο σταυρός που βρισκόταν σε περίοπτη θέση, γιατί λέει ενοχλούνταν οι μουσουλμάνοι λουόμενοι που είχαν έρθει στο νησί σαν ναυαγοί, σαν Ρωβινσώνες.
Και εκεί όσο καλοπροαίρετος και αν θέλεις να είσαι σε πιάνει μια αναρώτηση, ένα κατιτίς τέλος πάντων, αυτοί οι μουσουλμάνοι λουόμενοι, δεν γνώριζαν σε ποια χώρα έρχονταν; Μήπως είχαν σκοπό να βγουν στον πηγαιμό για κάποια άλλη μουσουλμανική χώρα και μπερδεύτηκαν ; Δεν ήξεραν ότι έρχονταν στην Ελλάδα , χώρα που το 80% των κατοίκων της είναι χριστιανοί ορθόδοξοι που το θρησκευτικό τους σύμβολο είναι ο Σταυρός ;
Και λέω και γώ ότι δεν το ήξεραν, γιατί δεν πρόλαβαν να διαβάσουν θρησκευτικά ή έκαναν κι αυτοί κοπάνα στο σχολείο τους σαν κάτι δικούς μας που μπερδεύουν τη Λέσβο με τη Μυτιλήνη, ή ακόμα χειρότερα στο σχολείο τους δεν τους δίδασκαν τέτοια , εγώ να το δεχτώ .
Αλλά αυτή η ΜΚΟ δεν είναι διαβαστερή; Ούτε αυτή γνώριζε; Και αν δεν γνώριζε, δεν έπρεπε να μάθει ; Και αν γνώριζε δεν έπρεπε να εξηγήσει και στους μουσουλμάνους λουόμενους ότι βρίσκονται σε μια χώρα χριστιανική και θα πρέπει να σεβαστούν τα σύμβολα και τη θρησκεία του λαού που τους φιλοξενεί ; Γιατί τους ενόχλησε λοιπόν ο Σταυρός και ζητούσαν να κατέβει ;
Και τώρα ένα μήνα μετά ο ο Σταυρός βρίσκεται γκρεμισμένος από “ αγνώστους” κατά την επίσημη εκδοχή . Εγώ δε θα κάνω εικασίες για το ποιοι γκρέμισαν το Σταυρό . Σημασία έχει ότι γκρεμίστηκε και ότι κάποιοι ενοχλήθηκαν από την παρουσία του και ζήτησαν να αποσυρθεί…
Ίσως η ΜΚΟ να έχει ενθαρρυνθεί από τον θρησκευτικό αποχρωματισμό που προσπαθούν μερικοί να περάσουν στη χώρα προεξάρχουσας της κυβερνητικής πλειοψηφίας με διάφορα νομοσχέδια και πρακτικές.
Ή ίσως όταν είσαι υπερβολικά ευαίσθητος κάποιοι να εκμεταλλεύονται αυτήν την ευαισθησία σου και να παίρνουν λάθος μηνύματα ζητώντας όλο και περισσότερα και αναφέρομαι στην αμφίεση του Αρχιεπισκόπου προ ετών , όταν επισκέφτηκε τους πρόσφυγες στον Πειραιά χωρίς να φέρει επάνω του το διακριτικό σημείο του Σταυρού . Για τον ίδιον όπως το εξήγησε ήταν μια προσπάθεια να μη φέρει σε δύσκολη θέση τους ταλαιπωρημένους εκείνους ανθρώπους δείχνοντας τα αξιώματα του, όμως για κάποιους όπως φαίνεται εκλήφθει ως αδυναμία.
Ο Σταυρός στη Λέσβο έπεσε αλλά σύντομα οι κάτοικοι θα τον ξαναβάλουν στη θέση του γιατί κανείς δεν έχει δικαίωμα να βανδαλίζει τα θρησκευτικά σύμβολα ενός λαού . Και όποιος ενοχλείται και δε δέχεται την πλειοψηφική ισχύ ενός τόπου ας αναζητήσει την τύχη του αλλού ο Ξένιος Δίας ήταν φιλόξενος γιατί δεν τόλμησε κανείς να τον βανδαλίσει …
