Ένα ευρύ πακέτο παρεμβάσεων, από τη φορολογία, τις 120 δόσεις και το Ταμείο Ανάκαμψης έως την απαγόρευση πρόσβασης στα social media για παιδιά κάτω των 15 ετών, τον νέο Κώδικα Δικηγόρων και τις αλλαγές στις φυλακές, παρουσιάστηκε στο Υπουργικό Συμβούλιο, το οποίο συνεδρίασε υπό τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη. Παράλληλα, εγκρίθηκαν 20.870 προσλήψεις για το 2027 και παρουσιάστηκε ο κυβερνητικός σχεδιασμός της επόμενης χρονιάς.
Κεντρική θέση στην ατζέντα είχε το νομοσχέδιο του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών για την ενίσχυση του εισοδήματος και την προώθηση της αποταμίευσης, το οποίο παρουσίασαν ο υπουργός και πρόεδρος του Eurogroup Κυριάκος Πιερρακάκης και οι υφυπουργοί Αθανάσιος Πετραλιάς και Δημήτριος Μαρκόπουλος.
Το νομοσχέδιο προβλέπει φορολογικές ελαφρύνσεις για φυσικά πρόσωπα, αγρότες και επιχειρήσεις, με ιδιαίτερη μέριμνα για οικογένειες, νέους και ευάλωτες κοινωνικές ομάδες. Στις βασικές παρεμβάσεις περιλαμβάνονται η αναμόρφωση της φορολογικής κλίμακας, η μείωση φορολογικών επιβαρύνσεων, φορολογικά κίνητρα για την οικονομική δραστηριότητα, η επιτάχυνση αποσβέσεων, η μείωση της προκαταβολής φόρου και η άμεση ή σταδιακή, ανά περίπτωση, κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος.
Προβλέπονται, επίσης, μέτρα για την ενίσχυση της αποταμίευσης και των επενδύσεων, χορήγηση ή αναπροσαρμογή ενισχύσεων προς ευάλωτες ομάδες, άτομα με αναπηρία και οικογένειες, μείωση ασφαλιστικών εισφορών και αύξηση του επιδόματος γέννησης.
Στο ίδιο πλαίσιο προβλέπονται κίνητρα για την εγκατάσταση και παραμονή κατοίκων στον Δήμο Μεγίστης, ρυθμίσεις ειδικών συνταξιοδοτικών ζητημάτων, καθώς και η θέσπιση επιδόματος εορτών Χριστουγέννων για το προσωπικό των προβλεπόμενων φορέων του δημόσιου τομέα.
Το νομοσχέδιο περιλαμβάνει ακόμη την εγγραφή συμπληρωματικών πιστώσεων στον Κρατικό Προϋπολογισμό του 2026 και τη ρύθμιση οφειλών από δάνεια επιχειρήσεων και φυσικών προσώπων που έχουν χορηγηθεί με την εγγύηση του Ελληνικού Δημοσίου, της Ελληνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας ή της ΤΕΜΠΜΕ.
Ιδιαίτερη σημασία έχει η δυνατότητα ρύθμισης ληξιπρόθεσμων οφειλών προς τη φορολογική διοίκηση και τα ασφαλιστικά ταμεία, οι οποίες έχουν δημιουργηθεί έως τις 31 Δεκεμβρίου 2024, σε έως και 120 δόσεις.
Παράλληλα, με ξεχωριστή νομοθετική πρωτοβουλία του υπουργείου προωθούνται αλλαγές στις σχέσεις των οφειλετών με τους servicers, με στόχο, σύμφωνα με την κυβέρνηση, να διευκολύνεται η παρακολούθηση των απαιτήσεων και η ρύθμιση ή οριστική διευθέτηση των οφειλών.
Τα τελευταία 11,3 δισ. από το Ταμείο Ανάκαμψης
Ο αναπληρωτής υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Νίκος Παπαθανάσης παρουσίασε την πορεία ολοκλήρωσης του Εθνικού Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας «Ελλάδα 2.0» και την υποβολή των τελικών αιτημάτων πληρωμής προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
Μετά την ολοκλήρωση, στις 31 Αυγούστου 2026, των επενδύσεων, μεταρρυθμίσεων και παρεμβάσεων του προγράμματος, ακολούθησε η διαδικασία τεκμηρίωσης, ελέγχου και πιστοποίησης των οροσήμων.
Τα τελικά αιτήματα πληρωμής περιλαμβάνουν 123 ορόσημα και στόχους και συνδέονται με εκταμιεύσεις 6,75 δισ. ευρώ.
Συνολικά το πρόγραμμα περιλαμβάνει 176 μεταρρυθμίσεις και επενδύσεις, 376 ορόσημα και στόχους και περισσότερα από 5.300 υποέργα, με συνολικό προϋπολογισμό 35,95 δισ. ευρώ.
Μέχρι σήμερα η Ελλάδα έχει εισπράξει 24,6 δισ. ευρώ, ενώ από τα αιτήματα που βρίσκονται σε αξιολόγηση και τα τελικά αιτήματα που έχουν υποβληθεί αναμένονται ακόμη 11,3 δισ. ευρώ, με την κυβέρνηση να κάνει λόγο για πλήρη αξιοποίηση των διαθέσιμων πόρων του Ταμείου.
«Κόφτης» στα social media για παιδιά κάτω των 15
Σημαντική αλλαγή έρχεται και στην πρόσβαση των ανηλίκων στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Οι υπουργοί Επικρατείας Άκης Σκέρτσος και Ψηφιακής Διακυβέρνησης Δημήτρης Παπαστεργίου παρουσίασαν το νέο πλαίσιο, το οποίο θέτει ως ελάχιστο όριο πρόσβασης στα social media τα 15 έτη.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλείται η κυβέρνηση, ένας στους τέσσερις μαθητές δηλώνει ότι κάνει υπερβολική χρήση και χρειάζεται βοήθεια για να την περιορίσει. Η παρέμβαση αποσκοπεί στην αντιμετώπιση κινδύνων που συνδέονται με την προβληματική χρήση, τη διατάραξη του ύπνου, τη δυσκολία συγκέντρωσης, την έκθεση σε ακατάλληλο περιεχόμενο και τις επιπτώσεις στην ψυχική υγεία.
Το ηλικιακό όριο θα προστεθεί στον ν. 5099/2024, τον εφαρμοστικό νόμο της ευρωπαϊκής Πράξης για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες – Digital Services Act.
Δεν προβλέπεται μία υποχρεωτική μέθοδος επαλήθευσης της ηλικίας. Οι λύσεις θα πρέπει να είναι αξιόπιστες, να περιορίζουν στο απολύτως απαραίτητο τη χρήση προσωπικών δεδομένων και να προστατεύουν την ιδιωτικότητα. Ως παραδείγματα αναφέρονται το Kids.gov.gr Wallet και το Gov.gr Wallet, χωρίς να αποκλείονται άλλες ισοδύναμες λύσεις.
Για την εφαρμογή του ορίου προβλέπεται ότι τα παιδιά που έχουν γεννηθεί το ίδιο ημερολογιακό έτος θα θεωρείται ότι συμπληρώνουν το σχετικό ηλικιακό όριο την 1η Ιανουαρίου, ώστε να αντιμετωπίζονται ενιαία τα παιδιά της ίδιας σχολικής και ηλικιακής ομάδας.
Η εποπτεία ανατίθεται στις ήδη αρμόδιες αρχές και κυρίως στο ΕΣΡ και την Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα. Όταν ο πάροχος είναι εγκατεστημένος σε άλλη χώρα της ΕΕ, η καταγγελία θα μπορεί να γίνεται στην Ελλάδα και η ΕΕΤΤ, ως Συντονιστής Ψηφιακών Υπηρεσιών, θα τη διαβιβάζει στον αντίστοιχο φορέα του κράτους εγκατάστασης.
Για τις πολύ μεγάλες επιγραμμικές πλατφόρμες – VLOPs – εφόσον η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει ήδη κινήσει διαδικασία για συγκεκριμένη παράβαση, θα αναλαμβάνει η ίδια την έρευνα και την επιβολή κυρώσεων. Διαφορετικά, αρμόδιο θα παραμένει το κράτος εγκατάστασης της πλατφόρμας.
Δεν δημιουργείται νέος ελεγκτικός φορέας, ούτε αυτοτελές σύστημα προστίμων. Η εφαρμογή των διατάξεων προβλέπεται από την 1η Ιανουαρίου 2027.
Παράλληλα, βρίσκεται υπό διαμόρφωση το ευρωπαϊκό EU KIDS Act, το οποίο έχει ευρύτερο πεδίο, καθώς καλύπτει πλατφόρμες βίντεο, διαδικτυακά παιχνίδια, καταστήματα εφαρμογών και υπηρεσίες τεχνητής νοημοσύνης.
Η βασική διαφορά είναι ότι η ελληνική προσέγγιση θέτει γενικό όριο πρόσβασης στα 15, ενώ η ευρωπαϊκή πρόταση προβλέπει τη δυνατότητα ειδικού περιορισμένου λογαριασμού για παιδιά από 13 έως κάτω των 15 ετών, ο οποίος θα δημιουργείται από γονέα ή κηδεμόνα. Πλήρης αυτόνομος λογαριασμός δεν θα επιτρέπεται πριν από τα 15. Η ευρωπαϊκή πρόταση δεν αποτελεί ακόμη ισχύον δίκαιο και η ελληνική νομοθεσία θα προσαρμοστεί όταν και εφόσον καταστεί αναγκαίο.
Νέος Κώδικας Δικηγόρων
Στο Υπουργικό Συμβούλιο παρουσιάστηκε από τον υπουργό Δικαιοσύνης Γιώργο Φλωρίδη και τον υφυπουργό Ιωάννη Μπούγα και το νομοσχέδιο για τον νέο Κώδικα Δικηγόρων.
Οι εξετάσεις θα ανατίθενται σε ειδική και ανεξάρτητη Κεντρική Επιτροπή Εξετάσεων, ενώ καθιερώνεται πρακτική άσκηση συνολικής διάρκειας 18 μηνών.
Η άσκηση θα πρέπει υποχρεωτικά να περιλαμβάνει εμπειρία σε δύο διαφορετικές κατηγορίες φορέων: αφενός σε δικαστήρια, υπηρεσίες του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους ή υπουργεία και αφετέρου σε δικηγορικά γραφεία ή δικηγορικές εταιρείες.
Παράλληλα, θεσπίζεται μαχητό τεκμήριο υπέρ της ύπαρξης έμμισθης εντολής για δικηγόρους που εμφανίζονται ως συνεργάτες και εκδίδουν παραστατικά παροχής υπηρεσιών, όταν όμως οι πραγματικές συνθήκες της συνεργασίας προσομοιάζουν σε σχέση έμμισθης εντολής. Μεταξύ των κριτηρίων θα είναι η καταβολή σταθερού μηνιαίου ποσού.
Για τους συνεργάτες δικηγόρους του άρθρου 44 προβλέπεται, σε περίπτωση λύσης της σύμβασής τους, αποζημίωση ίση με το ένα τρίτο της αποζημίωσης που δικαιούται έμμισθος δικηγόρος.
Αλλάζει και το σύστημα επαγγελματικής εξέλιξης. Η προαγωγή δεν θα εξαρτάται μόνο από τα χρόνια άσκησης του επαγγέλματος, αλλά και από υποχρεωτικά σεμινάρια και πραγματική δικαστηριακή εμπειρία.
Για την προαγωγή σε δικηγόρο παρ’ Εφέταις απαιτούνται πέντε παραστάσεις σε Πρωτοδικεία και για την περαιτέρω εξέλιξη συνολικά δέκα παραστάσεις σε Εφετεία. Θα υπάρχει αυτοτελής διαδικασία για παράσταση στον ‘Αρειο Πάγο και ξεχωριστή κοινή διαδικασία για Συμβούλιο της Επικρατείας και Ελεγκτικό Συνέδριο.
Το υφιστάμενο σύστημα ασυμβιβάστων διατηρείται κατά βάση, προβλέπεται όμως δυνατότητα προσωρινής αναστολής της δικηγορικής ιδιότητας έως δύο χρόνια σε περίπτωση σύναψης σύμβασης εργασίας στον δημόσιο ή ιδιωτικό τομέα.
Παράλληλα, θα επιτρέπεται η αξιοποίηση κληρονομιαίας περιουσίας, ακόμη και μέσω βραχυχρόνιων μισθώσεων ή επιδοτούμενων γεωργικών καλλιεργειών, χωρίς αυτό να οδηγεί υποχρεωτικά σε απώλεια της δικηγορικής ιδιότητας.
Αλλαγές στις φυλακές – Εξωτερική Φρούρηση στα Σώματα Ασφαλείας
Ο υπουργός Προστασίας του Πολίτη Μιχάλης Χρυσοχοΐδης και ο υφυπουργός Ιωάννης Λαμπρόπουλος παρουσίασαν το νομοσχέδιο για την Υπηρεσία Εξωτερικής Φρούρησης και το Σωφρονιστικό Σύστημα.
Η Υπηρεσία Εξωτερικής Φρούρησης εντάσσεται στα Σώματα Ασφαλείας και το προσωπικό της υπάγεται στο ειδικό μισθολόγιό τους, ενώ ρυθμίζονται ζητήματα υπηρεσιακής κατάστασης του προσωπικού των σωφρονιστικών καταστημάτων.
Προβλέπονται ακόμη παρεμβάσεις για τις συνθήκες διαβίωσης και την υγειονομική περίθαλψη των κρατουμένων και την κοινωνική επανένταξή τους.
Υπό προϋποθέσεις, κρατούμενοι που εκτίουν ποινή φυλάκισης για πλημμέλημα θα μπορούν να ζητούν να εκτίσουν το υπόλοιπο της ποινής τους κατ’ οίκον με ηλεκτρονική επιτήρηση.
Ενισχύεται, επίσης, ο δημοσιονομικός έλεγχος των φυλακών, με τη σχετική αρμοδιότητα να ανατίθεται στο Σώμα Επιθεώρησης και Ελέγχου Σωφρονιστικών Καταστημάτων, ενώ προβλέπονται οικονομικά κίνητρα για τη στελέχωσή του από πολιτικούς διοικητικούς υπαλλήλους.
Η επεξεργασία του νομοσχεδίου έγινε σε συνεργασία με τα υπουργεία Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Δικαιοσύνης και Υγείας, καθώς και με τις ομοσπονδίες των υπαλλήλων Εξωτερικής Φρούρησης και των σωφρονιστικών υπαλλήλων για τις διατάξεις που τους αφορούν.
Αλλαγές σε ΕΣΠΑ και αναπτυξιακά προγράμματα
Ο Νίκος Παπαθανάσης εισηγήθηκε, επίσης, νομοσχέδιο για τη διαχείριση και ενίσχυση των αναπτυξιακών προγραμμάτων.
Οι ρυθμίσεις αφορούν τη βελτίωση του θεσμικού και διοικητικού πλαισίου υλοποίησης του ΕΣΠΑ 2021-2027, του Αναπτυξιακού Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων, του Εθνικού Προγράμματος Ανάπτυξης και της Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης, καθώς και επιμέρους ρυθμίσεις για άλλους φορείς.
Στόχος είναι η αντιμετώπιση θεσμικών, διοικητικών και επιχειρησιακών ζητημάτων, που έχουν προκύψει κατά την υλοποίηση τόσο των συγχρηματοδοτούμενων όσο και των εθνικά χρηματοδοτούμενων προγραμμάτων.
Οι 12 προτεραιότητες για το 2027
Ο υπουργός Επικρατείας Άκης Σκέρτσος παρουσίασε τα προσχέδια δράσης των υπουργείων για το 2027.
Ο κυβερνητικός προγραμματισμός οργανώνεται γύρω από 12 οριζόντιες προτεραιότητες, τις πέντε ειδικές συστάσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής προς την Ελλάδα στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου και τους στόχους και τα έργα κάθε υπουργείου.
Μεταξύ των προτεραιοτήτων βρίσκονται η προετοιμασία της ελληνικής Προεδρίας του Συμβουλίου της ΕΕ το δεύτερο εξάμηνο του 2027, τα 50 Τοπικά Σχέδια Ανάπτυξης, η μείωση της γραφειοκρατίας, η εθνική στρατηγική για την τεχνητή νοημοσύνη, η κυβερνοασφάλεια, η στέγαση, τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία, η καταπολέμηση της διαφθοράς και η προστασία των παιδιών.
Οι στόχοι με ορίζοντα το 2030 αφορούν, μεταξύ άλλων, τη διατηρήσιμη ανάπτυξη και την αύξηση των εισοδημάτων, την ενίσχυση της άμυνας και της διεθνούς παρουσίας της χώρας, αποτελεσματικότερο κράτος και ταχύτερη Δικαιοσύνη, καλύτερες υπηρεσίες Παιδείας και Υγείας, ασφαλέστερες μεταφορές, προσιτή ενέργεια και προστασία του φυσικού περιβάλλοντος.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στην παραγωγικότητα, τη βιομηχανία, τις δεξιότητες, τη στέγαση και τη στήριξη της οικογένειας.
Στα Ετήσια Σχέδια Δράσης θα γίνεται διάκριση μεταξύ των νέων έργων και όσων βρίσκονται ήδη σε εξέλιξη, ενώ σειρά δράσεων θα χρηματοδοτηθεί από το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο, κυρίως για την ενεργειακή αναβάθμιση κατοικιών, τις καθαρές και προσβάσιμες μεταφορές και τη στήριξη ευάλωτων νοικοκυριών.
Τα τελικά σχέδια των υπουργείων αναμένεται να εγκριθούν από το Υπουργικό Συμβούλιο του Δεκεμβρίου.
20.870 προσλήψεις στο Δημόσιο το 2027
Τέλος, ο υπουργός Εσωτερικών Θεόδωρος Λιβάνιος και η υφυπουργός Παρασκευή Χαραλαμπογιάννη παρουσίασαν τον ετήσιο προγραμματισμό προσλήψεων στο Δημόσιο για το 2027.
Εγκρίθηκαν συνολικά 20.870 προσλήψεις τακτικού προσωπικού και προσωπικού με έμμισθη εντολή, με έμφαση στο Εθνικό Σύστημα Υγείας, τις Ένοπλες Δυνάμεις, τα Σώματα Ασφαλείας, την Τοπική Αυτοδιοίκηση, τις Μεταφορές, τα δημόσια πανεπιστήμια, τη Δικαιοσύνη και την ΑΑΔΕ.
Οι νέες προσλήψεις προστίθενται στις 152.626 που, σύμφωνα με τα κυβερνητικά στοιχεία, έχουν εγκριθεί για την περίοδο 2020-2026, ανεβάζοντας το σύνολο στις 173.496.
Από αυτές, το 28% αφορά την Παιδεία, το 17% την Υγεία, το 12% την ‘Αμυνα, το 14% την Τοπική Αυτοδιοίκηση και το 7% την Προστασία του Πολίτη.
