Ένα νέο παράθυρο διαλόγου(;) ανοίγει στο Κυπριακό μετά την απόφαση του γενικού γραμματέα του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες να συγκαλέσει διευρυμένη συνάντηση 5+1, με τη συμμετοχή των δύο Ελληνοκυπρίων-Τουρκοκυπρίων και των τριών εγγυητριών δυνάμεων, Ελλάδας, Τουρκίας και Ηνωμένου Βασιλείου.
Του Κώστα Πασίση
Το γεγονός ότι οι συνομιλίες με τον Πρόεδρο της Κυπριακής Δημοκρατίας Νίκο Χριστοδουλίδη και τον Τουρκοκύπριο ηγέτη Τουφάν Ερχιουρμάν πραγματοποιήθηκαν σε καλό κλίμα θεωρείται από διπλωματικές πηγές ένα πρώτο θετικό στοιχείο, καθώς επέτρεψε στον επικεφαλής του ΟΗΕ να διαπιστώσει ότι εξακολουθεί να υπάρχει περιθώριο συνεννόησης, έστω και περιορισμένο…
Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκε και η πρώτη αντίδραση της Αθήνας. Το υπουργείο Εξωτερικών καλωσόρισε τις δηλώσεις του Αντόνιο Γκουτέρες και χαιρέτισε την απόφασή του να προχωρήσει στη σύγκληση άτυπης διευρυμένης συνάντησης 5+1, με στόχο την επανεκκίνηση των συνομιλιών υπό την αιγίδα των Ηνωμένων Εθνών και στη βάση του συμφωνημένου πλαισίου.
Παράλληλα, υπογράμμισε ότι η Ελλάδα, σε πλήρη συντονισμό με την Κυπριακή Δημοκρατία, παραμένει έτοιμη να συμβάλει εποικοδομητικά στην επιτυχία της νέας πρωτοβουλίας, στηρίζοντας κάθε προσπάθεια οικοδόμησης εμπιστοσύνης ως αναγκαία προϋπόθεση για την επανέναρξη των διαπραγματεύσεων.
Ο κ. Γκουτέρες κατέστησε προς όλες τις εμπλεκόμενες πλευρές ότι η νέα διάσκεψη δεν πρέπει να έχει απλώς συμβολικό χαρακτήρα, αλλά να προετοιμαστεί κατά τρόπο που θα της επιτρέψει να παράξει αποτέλεσμα.
«Αποφάσισα να συγκαλέσω μία ακόμη συνάντηση 5+1, έπειτα από κατάλληλη προετοιμασία σε ό,τι αφορά τα μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης, τη μεθοδολογία και την ουσία», δήλωσε, προσθέτοντας ότι θα ληφθούν υπόψη «οι συγκλίσεις που έχουν ήδη επιτευχθεί».
Η συγκεκριμένη αναφορά θεωρείται σημαντική, καθώς δείχνει ότι ο ΟΗΕ επιδιώκει να αξιοποιήσει το κεκτημένο προηγούμενων συνομιλιών και όχι να αρχίσει η νέα προσπάθεια από μηδενική βάση…
Στο σημείο αυτό να σημειώσουμε ότι η χώρα μας απορρίπτει την επανέναρξη των διαπραγματεύσεων από μηδενική βάση.
Αντίθετα ζητά να συνεχιστεί από το σημείο όπου διακόπηκε στο Κραν Μοντανά το 2017, με διατήρηση των συγκλίσεων που είχαν ήδη επιτευχθεί και εντός του πλαισίου των ψηφισμάτων του ΟΗΕ.
Η Άγκυρα πάντως εξακολουθεί να θέτει ως προϋπόθεση την αναγνώριση από τη διεθνή κοινότητα του ψευδοκράτους.
Το βασικό μήνυμα του γενικού γραμματέα του ΟΗΕ ήταν ότι δεν υπάρχει περιθώριο για ακόμη μία άκαρπη διπλωματική διαδικασία. «Δεν θέλω να γίνουν περισσότερες συναντήσεις 5+1 χωρίς αποτελέσματα», τόνισε χαρακτηριστικά, εξηγώντας ότι στόχος του είναι «μια επιτυχημένη συνάντηση 5+1, ώστε να ανοίξει ο δρόμος για την επίτευξη μιας λύσης».
Και όπως επισημαίνεται αρμοδίως για τον λόγο αυτό δεν καθορίστηκε ημερομηνία, καθώς θα προηγηθούν διαβουλεύσεις με τις δύο πλευρές και τις εγγυήτριες δυνάμεις.
Οι προσδοκίες στην Λευκωσία και την Αθήνα από τη νέα 5+1 παραμένουν συγκρατημένες και κανείς δεν αναμένει ότι θα οδηγήσει άμεσα στην επανέναρξη πλήρων διαπραγματεύσεων.
Εκείνο που επιδιώκεται είναι να διαμορφωθεί ένα μίνιμουμ πλαίσιο εμπιστοσύνης και να δημιουργηθούν οι πολιτικές προϋποθέσεις ώστε οι δύο πλευρές να μπορέσουν να επιστρέψουν σε μια πιο ουσιαστική διαδικασία συνομιλιών.
Ο γενικός γραμματέας του ΟΗΕ περιέγραψε το Κυπριακό ως ένα ζήτημα που συνδέεται άμεσα με τη σταθερότητα της Ανατολικής Μεσογείου, σε μια περίοδο κατά την οποία η ευρύτερη περιοχή χαρακτηρίζεται από διαδοχικές κρίσεις και αυξημένη γεωπολιτική αβεβαιότητα.
Διπλωματική πηγή σχολιάζοντας τη συγκεκριμένη αναφορά επισημάνει ότι με αυτό τον τρόπο αυτό αναβάθμισε τη διεθνή διάσταση του Κυπριακού προβλήματος, υπογραμμίζοντας ότι μια ενδεχόμενη λύση θα λειτουργούσε ως παράγοντας ασφάλειας για ολόκληρη την περιοχή.
Εξίσου σημαντική ήταν και η αναφορά του στα μηνύματα που, όπως είπε, εισέπραξε από τους ίδιους τους Κυπρίους.
Η επισήμανση ότι οι πολίτες επιθυμούν πρόοδο, συμβιβασμούς και ένα μέλλον που θα βασίζεται στη συνεργασία αντί της διαίρεσης φαίνεται να αποτελεί μια έμμεση προτροπή προς τις δύο ηγεσίες να επιδείξουν μεγαλύτερη πολιτική τόλμη…
