Καυδιανά δίκρανα

245

Όταν κάνει κανείς διακοπές, ξεχνά για λίγο τις δυσκολίες, τις φουρτούνες και τα βάσανα. Τώρα όμως που σχεδόν όλοι έχουν επιστρέψει ήλθαμε σε επαφή με τις δυσκολίες. Για κάποιους οι δοκιμασίες είναι μικρές, για άλλους μεγαλύτερες και απαιτητικότερες. Νιώθουν ότι θα περάσουν από καυδιανά δίκρανα, πριν πάρουν μια ανάσα.

Γράφει η Σοφία Μουρούτη – Γεωργάνα

Τι ακριβώς παθαίνει κανείς, όταν περνά από καυδιανά δίκρανα; Υφίσταται έντονο εξευτελισμό, εξαναγκάζεται να ταπεινωθεί, να συνθηκολογήσει με ταπεινωτικούς όρους.

Το δίκρανο δεν χρειάζεται ιδιαίτερες συστάσεις, είναι μια τσουγκράνα, ένα διχαλωτό εργαλείο με δυο κεφαλές. Το επίθετο καυδιανός, ωστόσο, προέρχεται από το ελληνιστικό τοπωνύμιο Καύδιον, που στα λατινικά ήταν Caudium. Το Caudium, λοιπόν, ήταν μια αρχαία ιταλική πόλη, πρωτεύουσα των Καυδίνων, σαμνιτικής φυλής. Το σημερινό όνομα της πόλης, στην περιοχή της Καμπανίας, είναι Montesarchio.

Το Καύδιο, πόλη ανθηρή στην Αππία οδό, μπήκε στο στόχαστρο των Ρωμαίων, που πρώτα πρώτα ήθελαν να κατακτήσουν τις περιοχές της ιταλικής χερσονήσου, πριν επεκταθούν στην υπόλοιπη οικουμένη. Έτσι, το 321 π.Χ., κατά την διάρκεια του δεύτερου Σαμνιτικού πολέμου, οι Ρωμαίοι προσπαθώντας να κατακτήσουν την Καμπανία, εγκλωβίστηκαν στην περιοχή Καυδιανά δίκρανα ή λατινιστί Forculae Caudinae. Την περιοχή την αποκαλούσαν κατ’ αυτόν τον τρόπο, γιατί ήταν στενωπός και βρισκόταν ανάμεσα σε δυο βουνά.

Οι Ρωμαίοι αιχμαλωτίσθηκαν από τους Σαμνίτες. Στην συνέχεια, όμως, οι Σαμνίτες με επικεφαλής τον στρατηγό Πόντιο Ερέννιο ελευθέρωσαν τους Ρωμαίους, αφού πρώτα τους υποχρέωσαν να παραδώσουν τα όπλα τους και να περάσουν ένας προς έναν κάτω από έναν ξύλινο ζυγό σχήματος Π ως ένδειξη υποταγής. Τον εξευτελισμό αυτόν υπέστησαν τόσο οι απλοί στρατιώτες όσο και οι ύπατοι. Μάλιστα είχαν δεμένα τα χέρια και, ενώ περνούσαν, φορούσαν τον οπλισμό τους, πριν τον εγκαταλείψουν.

Συνεπώς, κάθε φορά που περνώ από καυδιανά δίκρανα, υφίσταμαι έναν μεγάλο εξευτελισμό. Όλα, όμως, περνούν, αν σκεφθεί κανείς ότι τελικά οι Ρωμαίοι, στα αυτοκρατορικά χρόνια κατέκτησαν το Καύδιο, ξέχασαν την προσβολή των Σαμνιτών και έζησαν αυτοί καλά κι εμείς καλύτερα. 

Μας έμεινε, βέβαια, η φράση!

Η Σοφία Μουρούτη – Γεωργάνα είναι φιλόλογος και διδάσκει στο Αμερικανικό Κολλέγιο Ελλάδας