Ένα έντομο των ημερών η κατσαρίδα, αφού έναν υπουργό τον υποδέχθηκε στο γραφείο του. Λεγόταν στα αρχαία ελληνικά κανθαρίς, με γενική κανθαρίδος. Ήταν η λέξη που δήλωνε διάφορα είδη εντόμων, αλλά και ψαριών. Έναν τύπο της, μάλιστα, είχε μελετήσει ο Αριστοτέλης.
Γράφει η Σοφία Μουρούτη – Γεωργάνα
Μια ποικιλία κανθαρίδων ήταν επιβλαβείς για τα σιτηρά, ενώ ένας τύπος μεγάλης κατσαρίδας, μεγάλου σκαθαριού, ομόρριζης λέξης (από αυτήν προέρχεται η κατσαρίδα) γνώρισε δόξες στην Αίτνα της Σικελίας.
Η κατσαρίδα ως είδος σκαθαριού ήταν δημοφιλής και στην αρχαία Αίγυπτο. Ένα σημείο στη γλώσσα ενός αιγυπτιακού θεού λεγόταν κάνθαρος, επειδή ήταν κανθαροειδές. Τόσο στην Αττική όσο και στην Αίγυπτο αποτελούσε ο κάνθαρος αγαπημένο κόσμημα. Ο κάνθαρος, βέβαια, και ελπίζω όχι η κατσαρίδα.
Για τις κατσαρίδες υπάρχουν τα κατσαριδοκτόνα, για να μην προκληθεί ψυχικός και υλικός κανθαρώλεθρος, λέξη δημοφιλής στην αρχαιότητα, αλλά και τοπωνύμιο στη Θράκη. Ποιος ξέρει ο τόπος θα ήταν γεμάτος κατσαρίδες, οι οποίες θα είχαν προκαλέσει μάλιστα μεγάλες καταστροφές.
Η κατσαρίδα έχει υποκοριστικό την κατσαριδούλα και το κατσαριδάκι. Ειδικά για τους πιο παλιούς το κατσαριδάκι αντιπροσώπευε το σκαραβαίο ή σκαθάρι, το θρυλικό τύπο του Volks Wagen.
Το λεξικό Μπαμπινιώτη (έκδοση 2005) γράφει ως εξήγηση στο λήμμα της λέξης: έντομο με σκληρό και γυαλιστερό δέρμα μαύρου ή σκούρου καφέ χρώματος, λεπτές κεραίες στο μέγεθος περίπου τού σώματος που κινείται με μεγάλη ταχύτητα ή – ανάλογα με το είδος- πετά και ζει στις αποχετεύσεις, στα σπίτια και στις αυλές.
Μπλιαχ!
Και μόνο που το διαβάζουμε, νιώθουμε ότι πιάσαμε κατσαρίδες, με άλλα λόγια βρωμίσαμε.
*Η Σοφία Μουρούτη – Γεωργάνα είναι φιλόλογος και διδάσκει στο Αμερικανικό Κολλέγιο Ελλάδας


