Τα μουσεία ανά την υφήλιο, αγωνίζονται να φτάσουν και να ξεπεράσουν τα προ-Covid επίπεδα επισκεψιμότητας. Η ετήσια έρευνα The Art Newspaper δείχνει ότι μερικά από τα πιο σεβάσμια ιδρύματα στον κόσμο εξακολουθούν να αγωνίζονται να προσελκύσουν τον αριθμό των επισκεπτών που είχαν πριν από την Covid, αλλά υπάρχει ενθουσιασμός για νέα μουσεία, και σε περιοχές όπως η Ασία και η Λατινική Αμερική. Στην ίδια έρευνα, το μουσείο Ακρόπολης έχει λίγο υποχωρήσει από την 33η σ ετην 38η θέση ανάμεσα στα 100 μουσεία παγκοσμίως, έχοντας καταφέρει να αυξήσει τους επισκέπτες του κατά 13% από το 2019.
«Καθώς ο στρεβλωτικός αντίκτυπος της πανδημίας Covid-19 εξασθενεί, μπορούμε να αρχίσουμε να βλέπουμε πιο καθαρά πώς άλλαξε το τοπίο των μουσείων και πώς η σχεδόν πλήρης μείωση της επισκεψιμότητας των μουσείων το 2020 έχει επισκιάσει τα πάντα» αναφέρουν οι συντάκτριες της έκθεσης. Τα δεδομένα τους για το 2025 δείχνουν ότι, συνολικά, τα μουσεία τέχνης είναι τόσο δημοφιλή όσο ποτέ, με πολλά από τα μεγαλύτερα μουσεία να συνεχίζουν να υποδέχονται εκατομμύρια κάθε χρόνο. Περισσότερες από 200 εκατομμύρια επισκέψεις πραγματοποιήθηκαν στα 100 κορυφαία μουσεία της λίστας μα. Λίγο μακριά από τα 230 εκατομμύρια του 2019, αλλά με τεράστια διαφορά από τα 54 εκατομμύρια το 2020.
Μια σειρά από νέα μουσεία έχουν ανοίξει με μεγάλη επιτυχία τα τελευταία χρόνια — όχι μόνο στη Μέση Ανατολή και την Ανατολική Ασία, όπου η ζήτηση φαίνεται σχεδόν απεριόριστη, αλλά και σε πόλεις με υψηλή πυκνότητα μουσείων όπως το Λονδίνο και η Νέα Υόρκη. Ωστόσο, η ανάπτυξη δεν κατανέμεται ομοιόμορφα, με ορισμένα μουσεία που κυριαρχούσαν στη λίστα παλαιότερα έτη, να αγωνίζονται ακόμη να επιστρέψουν στις δόξες τους πριν από την Covid ημέρες.
Πρώτο έρχεται το μουσείο του Λούβρου, με 9 εκατομμύρια επισκέπτες κατά το 2025 (και 46 χιλιάδες). Δεύτερα, τα Μουσεία του Βατικανού, με 6.9 εκατομμύρια, ενώ το τρίτο μουσείο αποτελεί έκπληξη, Πρόκειται για το Εθνικό Μουσείο της Κορέας στη Σεούλ, ένα θεαματικά ανερχόμενο ίδρυμα, με 6,5 επισκέπτες.
Το Βρετανικό Μουσείο έρχεται τέταρτο με 6,440 εκ. και ακολουθεί το Μητροπολιτικό Μουσείο Τέχνης (ΜΙΤ) στη Νέα Υόρκη, με 5,984 εκ. Εκτο είναι το Κρατικό Ρωσικό Μουσείο στην Αγία Πετρούπολη, έβδομο το Εθνικό Μουσείο Ανθρωπολογίας του Μεξικό, (5 εκατ. επισκέπτες) όγδοο το Μουσείο της Σαγκάης, με 4,59 εκ. ένατη η Τέιτ Μόντερν του Λονδίνου, (4,51 εκ) και δέκατη η Εθνική Πινακοθήκη της Ουάσιγκτον με 4,14 εκατομμύρια.
Τη δεκαπεντάδα συμπληρώνουν το Ερμιτάζ, το Μουσείο του Ορσέ, το Πράδο, το Wawel Royal Castle της Κρακοβίας και το Victoria and Albert. Το Πράδο κατάφερε για πρώτη φορά να ξεπεράσει τα 3,5 εκατ. εισιτήρια.
Το Μουσείο Ακρόπολης είναι στην 38η θέση, με σχεδόν δύο εκατομμύρια επισκέπτες (1.994.052 για την ακρίβεια). Τόσους είχε και το 2024, αλλά κατά το 25, σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ, είχε αύξηση εσόδων. Η αύξηση επισκεπτών από το 2019 είναι 13%.
Από τα ιδρύματα τέχνης που αντιμετωπίζουν προβλήματα, θα σημειώσουμε την Εθνική Πινακοθήκη του Λονδίνου. Πρόκειται για το μουσείο που είχε χάσει τους περισσότερους επισκέπτες σε απόλυτους όρους από το υψηλό της προ-Covid – σχεδόν 3 εκατομμύρια. Ολοι περίμεναν ότι οι αριθμοί θα εκτοξεύονταν μετά το άνοιγμα της πτέρυγας Sainsbury τον Μάιο του περασμένου έτους. Με μια ανασχεδιασμένη είσοδο για να διευκολύνει τους ελέγχους ασφαλείας και θεαματικές ανακαινισμένες γκαλερί γεμάτες με τα πάντα, από έργα του Λεονάρντο μέχρι του Βαν Γκογκ, θα επέστρεφε ο αριθμός των επισκεπτών στο φυσιολογικό;
Η απάντηση, δυστυχώς, δεν είναι αυτή που όλοι θα ήθελαν. Οι αριθμοί έχουν αυξηθεί από την επαναλειτουργία και το μουσείο ολοκλήρωσε με σχεδόν 4,2 εκατομμύρια επισκέπτες για το 2025. Αυτό είναι περίπου 30% αυξημένο σε σχέση με το προηγούμενο έτος, αλλά εξακολουθεί να είναι 30% μειωμένο σε σχέση με το 2019. Το 2026, μπορούμε να περιμένουμε ότι η Εθνική Πινακοθήκη θα επιτύχει περίπου 4,9 εκατομμύρια επισκέπτες – κάτι που δεν πρέπει να υποτιμηθεί, και την τοποθετεί σταθερά στην πρώτη δεκάδα παγκοσμίως, αλλά μακριά από την εποχή που δέχτηκε πάνω από 6 εκατομμύρια επισκέπτες. Στη Μεγάλη Βρετανία έχουν γίνει και απολύσεις προσωπικού που έφτασαν και μέχρι το 36%. Οι έρευνες δείχνουν πως έχει παίξει ρόλο και το Brexit, καθώς οι ξένοι επισκέπτες έχουν μειωθεί έως και 60%.
Το Μουσείο του Λούβρου, φυσικά, παραπονιέται για υπερβολική προσέλευση εδώ και καιρό και, φέτος, έπρεπε να αντιμετωπίσει κλοπές, απάτες με εισιτήρια και την παραίτηση της διεύθυνσής του. Τίποτα από αυτά δεν το εμπόδισε να διατηρήσει τη θέση του στην κορυφή της έρευνάς. Το Λούβρο στην πραγματικότητα κέρδισε επισκέπτες από πέρυσι, με περισσότερους από 9 εκατομμύρια ανθρώπους το 2025.
Στην Ιταλία, οι γκαλερί Ουφίτσι ξεπέρασαν τα 5 εκατομμύρια, όμως δεν είναι στον κατάλογο, επειδή δεν έδωσαν αναλυτικά στοιχεία.
Στο Βερολίνο, τα κρατικά μουσεία αύξησαν τις τιμές των εισιτηρίων τους τον Οκτώβριο του 2025, ενώ παράλληλα άρχισαν να χρεώνουν για τμήματα του Φόρουμ Χούμπολτ που προηγουμένως ήταν δωρεάν. Αυτό πιθανότατα επηρέασε τις επισκέψεις στο Φόρουμ Χούμπολτ, το οποίο ανέφερε 634.000 συμμετοχές, 13% λιγότερες σε σχέση με πέρυσι. Ωστόσο, η Neue Nationalgalerie αυξήθηκε κατά 8% στις 608.000.
Όπως και πέρυσι, τα μεγάλα μουσεία της Ρωσίας φαίνεται να μην έχουν επηρεαστεί σχετικά από τον συνεχιζόμενο πόλεμο στην Ουκρανία — μάλιστα, το Κρατικό Ρωσικό Μουσείο στην Αγία Πετρούπολη έχει υπερδιπλασιάσει την επισκεψιμότητά του από το 2019, με περισσότερες από 5 εκατομμύρια επισκέψεις φέτος. Περισσότερες από το κοντινό Ερμιτάζ (3,8 εκατομμύρια) ή την Τρετιακόφ στη Μόσχα (3,1 εκατομμύρια) — αν και τα δύο αυτά αυξήθηκαν το 2025.
«Δεν μπορέσαμε να λάβουμε αξιόπιστους αριθμούς επισκεπτών για το μεγαλύτερο άνοιγμα μουσείου του 2025—το Μεγάλο Αιγυπτιακό Μουσείο έξω από το Κάιρο» σημειώνουν οι συντάκτριες της έκθεσης. Μετά τα επίσημα εγκαίνιά του τον Νοέμβριο, το μουσείο ανέφερε ότι δεχόταν έως και 18.000 επισκέπτες την ημέρα, αριθμός που αντιστοιχεί σε περίπου 6,5 εκατομμύρια ετησίως—περίπου ο ίδιος αριθμός με το Βρετανικό Μουσείο.
Στις ΗΠΑ, τα μουσεία είδαν μόνο μέτριες αυξήσεις στην επισκεψιμότητα και, σε ορισμένες περιπτώσεις, σημαντικές μειώσεις – οι πιο δραματικές από τις οποίες ήταν αποτέλεσμα κλεισίματος λόγω των πυρκαγιών του Λος Άντζελες τον Ιανουάριο και του κλεισίματος της ομοσπονδιακής κυβέρνησης τον Οκτώβριο και τον Νοέμβριο. Η Getty Villa, η οποία ως εκ θαύματος γλίτωσε από την πυρκαγιά στο Palisades που έκαψε τα πάντα γύρω της, υπέστη τη μεγαλύτερη πτώση σε αριθμό επισκεπτών (189.000, μείωση 58% σε σχέση με το 2024), καθώς παρέμεινε κλειστή για σχεδόν το μισό έτος. Άλλα μουσεία της περιοχής του Λος Άντζελες – συμπεριλαμβανομένου του Getty Center (1,3 εκατομμύρια επισκέπτες, αύξηση 2% σε σχέση με το 2024) και του Huntington (1,1 εκατομμύριο επισκέπτες, μείωση 5% σε σχέση με το 2024) – είδαν τους αριθμούς τους να παραμένουν γενικά σταθεροί, παρά τις πυρκαγιές. Στην πραγματικότητα, το Getty Center ήταν το έκτο πιο δημοφιλές μουσείο τέχνης στις ΗΠΑ πέρυσι, με το Huntington να ακολουθεί στην έβδομη θέση.
Στην Ουάσινγκτον, εν τω μεταξύ, τα μουσεία που χρηματοδοτούνται από την ομοσπονδιακή κυβέρνηση έκλεισαν για περισσότερο από ένα μήνα το φθινόπωρο κατά τη διάρκεια του μεγαλύτερου σε διάρκεια lockdown της κυβέρνησης στην ιστορία των ΗΠΑ. Τα ιδρύματα που επηρεάστηκαν περισσότερο περιλάμβαναν την Εθνική Πινακοθήκη Τέχνης (2,9 εκατομμύρια επισκέπτες, μείωση 28% σε σχέση με το 2024), το Εθνικό Μουσείο Αφροαμερικανικής Ιστορίας και Πολιτισμού (1,4 εκατομμύρια επισκέπτες, μείωση 13% σε σχέση με το 2024) και το Εθνικό Μουσείο των Αμερικανών Ινδιάνων (621.000 επισκέπτες, μείωση 13% σε σχέση με το 2024). Η Εθνική Πινακοθήκη Πορτρέτων και το Αμερικανικό Μουσείο Τέχνης Smithsonian, τα οποία μοιράζονται ένα κτίριο, είδαν τον αριθμό των επισκεπτών τους να μειώνεται σχεδόν στο μισό από ό,τι ήταν πριν από την Covid (938.000 επισκέπτες το 2025, μείωση 26% σε σχέση με το 2024 και 44% σε σχέση με το 2019). Τα δύο μουσεία είχαν μια ιδιαίτερα ασταθή χρονιά – με παρατεταμένες πολιτικές μάχες με την κυβέρνηση Τραμπ για τον προγραμματισμό, καλλιτέχνες που αποσύρθηκαν από εκθέσεις εν μέσω κατηγοριών για θεσμική λογοκρισία και παραιτήσεις υψηλού επιπέδου.
