Ο παράγοντας Ισραήλ στο μέλλον της Ελλάδας και της ευρύτερης περιοχής – Ανάλυση Δ.Απόκης

8808

Μπορεί αυτή τη στιγμή οι πολιτικές εξελίξεις στο Ισραήλ να είναι ταραχώδεις και να υπάρχει μια περιστασιακή απουσία της Ιερουσαλήμ, από το προσκήνιο των εξελίξεων στην ευρύτερη περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου και της Μέσης Ανατολής. Παρόλα αυτά το Ισραήλ είναι μια άριστα δομημένη χώρα στους τομείς εθνικής ασφάλειας και εξωτερικής πολιτικής και θα είναι λάθος για οποιονδήποτε να μην λάβει σοβαρά υπόψη τη συνεισφορά της Ιερουσαλήμ στις μελλοντικές εξελίξεις.

Του Δημήτρη Γ. Απόκη*

Το thepresident.gr, είχε την ευκαιρία να έχει μια ουσιαστική συζήτηση με ανώτερες διπλωματικές πηγές του Ισραήλ για το σύνολο των εξελίξεων στην Ανατολική Μεσόγειο και την ευρύτερη περιοχή μας. Στη συζήτηση αυτή ενισχύθηκε ακόμη πιο πολύ η άποψη την οποία εκφράζω εδώ και αρκετό καιρό από το βήμα αυτό, ότι η ουσιαστική αναβάθμιση της στρατηγικής συνεργασίας Ελλάδας και Ισραήλ, πρέπει να αποτελέσει μονόδρομο για την στρατηγική εθνικής ασφάλειας που πρέπει να διαμορφώσει η χώρα μας στο νέο σκηνικό.

Σύμφωνα με την οπτική γωνία της Ιερουσαλήμ για το υπό διαμόρφωση σκηνικό στην ευρύτερη περιοχή μας το Ιράν προσπαθεί να διαμορφώσει ένα δρόμο εξόδου στην Ανατολική Μεσόγειο, ενώ η Τουρκία, προσπαθεί να αναβαθμίσει στρατηγικά το ρόλο της και την παρουσία της στην περιοχή, και σε και μια πολύ σημαντική επισήμανση οι ισραηλινές διπλωματικές πηγές ανέφεραν ότι μιλάμε για δυο, ιστορικά, μεγάλες αυτοκρατορίες.

Η στρατηγική που ακολουθεί η Ιερουσαλήμ σε αυτό το νέο σκηνικό είναι μια στρατηγική διατήρησης της σταθερότητας μέσω της πρόληψης. Σε αυτή τη στρατηγική αναζητεί συμμάχους εντός και κυρίως εκτός του Αραβικού Κόσμου, και προσβλέπει στην Ελλάδα για έναν εξέχων ρόλο σε αυτή τη στρατηγική. Αυτό είναι κάτι το οποίο η Αθήνα θα πρέπει, χωρίς ιδεοληψίες και παρωπίδες, να το εκμεταλλευτεί άμεσα και στο έπακρο.

Η Ιερουσαλήμ, επιθυμεί ουσιαστική και σε βάθος ενίσχυση της στρατηγικής σχέσης με την Αθήνα, σε όλο το φάσμα των σχέσεων. Το δόγμα που επικρατεί στο Ισραήλ όσο αφορά την ενίσχυση της στρατηγικής σχέσης είναι είμαστε πολύ πιο ισχυροί μαζί παρά ξεχωριστά.

Το Ισραήλ δηλώνει και είναι έτοιμο να εμβαθύνει την στρατιωτική συνεργασία μεταξύ των δύο χωρών και ταυτόχρονα βλέπει την Ελλάδα ως ένα χρήσιμο μονοπάτι για τη νέα στρατηγική του που αφορά την ενίσχυση των σχέσεων με χώρες κλειδιά, λόγω των παραδοσιακά καλών σχέσεων της Αθήνας, του Αραβικού Κόσμου, όπως για παράδειγμα η Αίγυπτος και η Σαουδική Αραβία. Μπορεί να πέρασε στα ψιλά της επικαιρότητας, αλλά η επίσκεψη του Υπουργού Εξωτερικών της Σαουδικής Αραβίας ήταν ένας στρατηγικής σημασίας γεγονός.

Από την συζήτηση προκύπτει, όπως ήδη αναφέρθηκε, ότι η Ιερουσαλήμ προσβλέπει σε στρατηγική συνεργασία σε όλα τα πεδία των σχέσεων με τη χώρα μας. Η προώθηση του Αγωγού East Med και του σχεδίου Ηλεκτρικής Διασύνδεσης βρίσκονται στην κορυφή της στρατηγικής συνεργασίας για το Ισραήλ. Αλλά δεν περιορίζεται μόνο σε αυτά. Η Ισραηλινή πλευρά επιθυμεί σημαντική ενίσχυση της οικονομικής συνεργασίας, της συνεργασίας στον τομέα της υψηλής τεχνολογίας, αλλά και στην κοινή παραγωγή στον τομέα της αμυντικής βιομηχανίας.

Εξαιρετικά ενδιαφέρουσες είναι οι θέσεις της Ιερουσαλήμ όσο αφορά τη σχέση και την αντιμετώπιση της Τουρκίας, μια χώρα με την οποία το Ισραήλ, είχε για δεκαετίες πολύ στενή σχέση σε όλα τα επίπεδα.

Για την Ιερουσαλήμ η Τουρκία τα τελευταία 15 χρόνια δεν είναι η χώρα που ήξερε και είχε στενή σχέση. Για το Ισραήλ, η αλλαγή που έχει επέλθει είναι ιστορική. Η πολύχρονη διακυβέρνηση από τον Ερντογάν και το AKP έχει οδηγήσει στην εξαφάνιση της Τουρκίας που γνωρίζαμε. Στην Ιερουσαλήμ μιλούν ξεκάθαρα για μια δεύτερη, μετά από αυτή του Κεμάλ, επανάσταση και αναβίωση των φιλοδοξιών της Τουρκίας.

Αναλύοντας το σκηνικό που επικρατεί σήμερα οι Ισραηλινές διπλωματικές πηγές, έχουν καταλήξει ότι η Άγκυρα δεν έχει φίλους στην ευρύτερη περιοχή με εξαίρεση το Ιράν. Αλλά την ίδια στιγμή επισημαίνουν ότι και η Άγκυρα και η Τεχεράνη επιχειρούν την εξαγωγή μιας Ισλαμικής Επανάστασης. Το τρομοκρατικό καθεστώς του Ιράν παραδοσιακά επιθυμεί την εξαφάνιση του έθνους και του κράτους του Ισραήλ, από το χάρτη. Σήμερα, και η Τουρκία αντιμετωπίζει το Ισραήλ ως εμπόδιο στις ηγεμονικές για την ευρύτερη περιοχή φιλοδοξίες της.

Σύμφωνα με τις Ισραηλινές διπλωματικές πηγές, αυτή η στρατηγική πραγματικότητα δεν πρόκειται να αλλάξει στο μέλλον, οπότε η οποιαδήποτε πιθανότητα για μια αποκατάσταση της παλαιάς σχέσης μεταξύ της Ιερουσαλήμ και της Άγκυρας είναι αδύνατη.

Εξαιρετικά ενδιαφέρουσα είναι και η αντιμετώπιση της Ιερουσαλήμ στην παρουσία της Ρωσίας στη Συρία, την οποία καλωσορίζει, επισημαίνοντας ταυτόχρονα ότι θα είναι δύσκολο για την Τουρκία να διατηρήσει μια ισορροπία στη σχέση της με τη Ρωσία.

Βαρύνουσας σημασίας είναι και η θέση που εκφράζεται για τη στάση της Ευρωπαϊκής Ένωσης έναντι του Ισραήλ, η οποία, πολύ σωστά, χαρακτηρίζεται αλλού για αλλού. Όπως μάλιστα τονίζεται, με δεδομένο ότι η μεγαλύτερη απειλεί αυτή τη στιγμή για την Ευρώπη είναι η παράνομη μετανάστευση, η σταθερότητα στη Μέση Ανατολή, είναι καθοριστικός παράγοντας αντιμετώπισής της. Και το Ισραήλ, είναι ο κατεξοχήν παράγοντας εγγύησης αυτής της σταθερότητας.

Από τη συζήτηση προκύπτει ξεκάθαρα ότι η Ιερουσαλήμ έχει προσέλθει στο τραπέζι της ουσιαστικής ενίσχυσης της στρατηγικής σχέσης με την Αθήνα, βλέποντας σε βάθος χρόνου και όχι ευκαιριακά. Πιστεύει ότι αυτό έχει γίνει κατανοητό από τα υψηλά κλιμάκια στην Αθήνα, αλλά ταυτόχρονα επισημαίνει την αναίτια καχυποψία και εχθρότητα σε κάποιες στιγμές που επικρατεί στην ελληνική κοινωνία και τα μέσα ενημέρωσης έναντι του Ισραήλ. Γιαυτό και πιστεύει ότι θα πρέπει να υπάρξει ουσιαστική δουλειά και ενημέρωση της ελληνικής κοινής γνώμης, για το γεγονός ότι ο Εβραϊκός και ο Ελληνικός λαός, συνδέονται με πολύ ισχυρούς ιστορικούς και ιδεολογικούς δεσμούς. Όπως χαρακτηριστικά επισημαίνεται, εμείς δώσαμε στον κόσμο τη Βίβλο και τις αρχές της και η Ελλάδα τον πολιτισμό και τη δημοκρατία.

Συμπέρασμα με απλά λόγια, η ισχύς εν τη ενώσει. Χωρίς καμία καθυστέρηση, χωρίς ιδεοληψίες και παρωπίδες, οι μηχανές στο φουλ για την ουσιαστική και σε όλα τα επίπεδα ενίσχυση και εμπέδωση της στρατηγικής συνεργασίας Ελλάδας και Ισραήλ.

*Ο Δημήτρης Απόκης, είναι Διεθνολόγος και Δημοσιογράφος, Απόφοιτος του The Paul H. Nitze, School of Advanced International Studies, The Johns Hopkins University, μέλος του The International Institute of Strategic Studies, και διετέλεσε επί σειρά ετών διαπιστευμένος ανταποκριτής στο Λευκό Οίκο, το Στέητ Ντιπάρτμεντ, και το Πεντάγωνο, στην Ουάσιγκτον.