Οι μεγάλες πολιτικές αλλαγές, όπως αυτή της 7ης Ιουλίου, ασφαλώς και δεν είναι αποτέλεσμα επικοινωνιακής διαχείρισης, αλλά ευρύτερων κοινωνικών διεργασιών που συντελούνται σε βάθος χρόνου. Η επικοινωνία, ωστόσο, μπορεί να ενισχύσει ή να αμβλύνει τον αντίκτυπό τους. Με αυτό το δεδομένο, ας επιχειρήσουμε να αναλύσουμε ορισμένα στοιχεία της προεκλογικής καμπάνιας των δύο βασικών μονομάχων.
Του Γιάννη Δέτση
Ο ΣΥΡΙΖΑ, εισήλθε στην προεκλογική περίοδο των Ευρωεκλογών, έχοντας αναγνώσει λανθασμένα την πολιτική συγκυρία. Υποτίμησε τη δυσαρέσκεια και τη διάθεση μεγάλου μέρους του εκλογικού σώματος να αποδοκιμάσει τη διακυβέρνησή του στις πρώτες εκλογές μετά από τέσσερα χρόνια. Εκλογές, μάλιστα, στις οποίες δεν κρινόταν η κυβέρνηση της χώρας και άρα προσφέρονταν για πολιτικά μηνύματα. Ως εκ τούτου, επένδυσε την επικοινωνιακή του στρατηγική θέτοντας διλήμματα όπως, ψήφο εμπιστοσύνης στην κυβέρνηση και αποτροπή της παλινόρθωσης του «παλιού πολιτικού συστήματος»– διλήμματα που, τελικά, αποδείχτηκαν εκτός κλίματος.
Στην άστοχη εκκίνηση, προστέθηκαν και νέα λάθη στη συνέχεια. Παραβλέποντας το βασικό αξίωμα κάθε προεκλογικής εκστρατείας, που συμπυκνώνεται στην ικανότητα να αφηγείσαι απλές ιστορίες με θετικό μήνυμα και happy end, ο ΣΥΡΙΖΑ δεν μπόρεσε να αφηγηθεί μια σύντομη και εύληπτη ιστορία με την οποία θα μπορούσαν να ταυτιστούν οι πολίτες και να προβάλλουν το μέλλον τους σ’ αυτή. Αντιθέτως, τα στελέχη του αναλώνονταν σε αναλύσεις επί αναλύσεων, χωρίς να καταφέρνουν να εξηγήσουν άμεσα και κατανοητά στον κόσμο γιατί να τους ψηφίσει ξανά. Εν ολίγοις, η προεκλογική καμπάνια του ΣΥΡΙΖΑ, αφενός δεν είχε θετικό μήνυμα και αφετέρου επένδυσε περισσότερο στην καλλιέργεια του φόβου σε μια ενδεχόμενη νίκη της ΝΔ, που όμως δεν φάνηκε να συγκινεί τους ψηφοφόρους.
Κάτι που έστω και καθυστερημένα, ο ΣΥΡΙΖΑ φάνηκε προς στιγμή να το αντιλαμβάνεται. Στις εθνικές εκλογές αναπροσάρμοσε την τακτική του, δίνοντας αρχικά έμφαση στην προβολή του κυβερνητικού έργου και του προγράμματός του για την επόμενη τετραετία. Η έλλειψη όμως, μιας κεντρικής στρατηγικής επικοινωνίας φάνηκε πολύ γρήγορα, γιατί μετά από λίγο επανήλθε στους κινδύνους που θα σημάνει η επιστροφή της ΝΔ στην κυβέρνηση. Στο τέλος, αν και δεν κατάφερε φυσικά να ανατρέψει τον συσχετισμό των Ευρωεκλογών, πέτυχε όμως να συσπειρώσει τη βάση του και να αυξήσει σημαντικά το ποσοστό του.
Στον αντίποδα, η επικοινωνία της ΝΔ έδωσε έμφαση, όχι τόσο στην αποδόμηση του αντιπάλου της, αλλά, εστίασε στην αφήγηση μιας θετικής ιστορίας που απευθύνεται στο σύνολο των πολιτών. Το μήνυμά της ήταν απλό: ψηφίστε Νέα Δημοκρατία για λιγότερους φόρους, περισσότερες και καλύτερες δουλειές μέσω επενδύσεων και μεγαλύτερη ασφάλεια. Κατόρθωσε έτσι, να θέσει την ατζέντα της πολιτικής συζήτησης και να διατηρήσει την πρωτοβουλία των κινήσεων καθ’ όλη τη διάρκεια της προεκλογικής περιόδου. Επιπλέον, αξιοποίησε έξυπνα τα κοινωνικά μέσα, δίνοντας εκεί το βάρος της διαφήμισής της, ενώ «έτρεξε» στοχευμένες καμπάνιες για τους νέους και άλλες κοινωνικές ομάδες στις οποίες υστερούσε.
Κλείνοντας, η ΝΔ πέτυχε σε αυτές τις εκλογές να εκφράσει την προσδοκία των πολιτών για ένα θετικότερο αύριο. Σε μια πλήρη αντιστροφή του 2015, τώρα ήταν η ΝΔ που αντιπροσώπευε την ελπίδα για ένα καλύτερο μέλλον, ενώ ο ΣΥΡΙΖΑ επέσειε τον φόβο της επιστροφής σε ένα χειρότερο παρελθόν. Και όπως συμβαίνει τις περισσότερες φορές, η ελπίδα κέρδισε τον φόβο.
*O Γιάννης Δέτσης είναι Πρόεδρος & Διευθύνων Σύμβουλος της Choose, Strategic Communications Partner
